De hele wereld kijkt met angstige verbijstering en verbijsterde bewondering naar wat zich aan hemeltergend geweld en bovenmenselijke moed laat zien in de Oekraïne. Deze twee fenomenen lijken gelijk op te gaan:
Hoe groter het Russische geweld, hoe moediger de Oekraïners worden.

Waar halen zij deze bijna onmenselijke en diep menselijke moed vandaan?
Hoe kun je moedig zijn met de dood voor ogen?

Wat de Oekraïners nu doen is het grootste wat een mens, wat een volk, kan volbrengen:
Zij transcenderen zichzelf. Zij stijgen boven zichzelf uit.
Zij vechten, met de dood van zichzelf, familie en vrienden voor ogen, voor een zaak die groter is dan henzelf. Hierdoor gaan zij voorbij aan de grenzen van hun persoonlijkheid en overstijgen zij zichzelf.
Dit strijden gaat ver voorbij aan persoonlijke behoeften. De zaak waar de Oekraïners nu voor vechten is groter dan de overleving van het individu. Hierdoor ontstaat een levensmoed en een doodsverachting die onverwoestbaar is, hoe dodelijk en verwoestend de wapens van de tegenstander ook mogen zijn.

Het lijkt aan de buitenkant alsof wij de Oekraïners helpen. En dat klopt.
Aan de buitenkant.
Wij helpen de vluchtelingen, wij spreken ons uit, wij geven geld en voedsel, onze regeringen sturen wapens, enz.

Toch ligt de zaak op dieper niveau net andersom.

Het Oekraïnse volk schenkt ons de grootste gift die een mens, een volk, kan geven aan een medemens, aan een medevolk:
Hun alles overstijgende moed, die voortkomt uit hun diepste ziel, raakt de diepste kern van onze eigen ziel die ons aanzet tot het allerbeste, allerhoogste en allermenselijkste wat wij nu kunnen doen.
Ons hele wezen, het hele wezen van ons land, van de hele wereld, wordt aangeraakt door de bovenmenselijke kracht en zielenmoed van de Oekraïners. Hierdoor geven zij ons de mogelijkheid om, net als zij, ook onze eigen persoonlijkheid en onze eigen behoeften te overstijgen, voorbij onze persoonlijke beperkingen te gaan, en onszelf te transformeren tot de mens die wij in onze diepste kern zijn en willen zijn, maar die wij nog niet kenden op dit niveau.

De ongeschreven levenswetten laten zien dat de donkerste schaduw en het helderste licht hand in hand door het leven gaan, dat het grootste geweld de grootste moed zoekt, en dat de angst voor de dood midden in het grootste geweld, precies op dit snijpunt, zich kan transformeren tot de grootste kracht en de diepste liefde waar ieder mens zo intens naar verlangt.
Het is de bloeiende lotusbloem die haar voedsel haalt uit de zwarte drek van het stinkende moeras.

Een grotere, wredere, liefdevollere tegenstelling bestaat niet, is onacceptabel voor de persoonlijkheid, onbegrijpelijk voor het verstand, en volledig aanvaardbaar en leefbaar voor de ziel die altijd door onze persoonlijkheid heen schijnt.

Zonder Tachtig jaar gewelddadige oorlog zouden wij nooit een onafhankelijk, zelfstandig land zijn geworden, zouden wij nooit de vrijheid van geloof, vrijheid van mening, en de vrijheid van individualiteit hebben gehad.
Zonder twee afschuwelijke en alles verzengende wereldoorlogen zouden wij nooit 77 jaar vrede hebben gekend, zou er geen Europese eenheid zijn ontstaan, en zouden wij nooit dit welvaartsniveau hebben kunnen bereiken waarop wij nu al vele jaren leven.

Iedere vezel van ons verstand komt tegen deze levenswet in opstand.
Iedere vezel van onze ziel aanvaardt haar mild glimlachend en dankbaar.
Zij weet dat alles perfect is, terwijl alles fout gaat.
Zij weet dat alles onverwoestbaar is, terwijl alles verwoest wordt.

Als wij erin slagen in deze onmogelijke tegenstelling te leven, en hiernaar te handelen, dan bereiken we de grootste overwinning die het leven in zich draagt. Een grotere bijdrage aan vrijheid, vrede, liefde en schoonheid bestaat niet.
Het is daarom de grootste, beste, krachtigste, meest menslievende hulp die wij aan de Oekraïners kunnen geven. En aan onszelf. Aan onze kinderen. En aan de wereld.
Laat niets ons tegenhouden.